4 13 november 2026 IN DE KEMPEN Moet een uitbreidende bijzin tussen komma’s? Jazeker moet een uitbreidende bijzin tussen komma’s. Want wat is een uitbreidende bijzin? In een uitbreidende bijzin deelt een schrijver iets extra’s mee, een uitbreidende bijzin is een extraatje, een toegift, niet ná een optreden maar er middenin. Kan alleen in teksten. Een extraatje dat de schrijver bij het uitschrijven van de hoofdzin was vergeten of niet van plan cadeau te doen of te perifeer of te zeikerig achtte, te gedetailleerd, irrelevant, betweterig, langdradig – een extraatje kortom dat hij alsnog toevoegt, tussen komma’s, want daaraan herken je hem, de uitbreidende bijzin, aan de komma’s, eentje d’r voor en eentje d’r achter. Een ervaren lezer herkent hem al aan de komma d’r voor en hoeft niet terug als hij stuit op die d’r achter. Want dat is ook aan de hand hé: het extraatje is een ding op zichzelf, je kunt het niet zonder stop of kleerscheuren op de wijs van de hoofdzin effe meepakken, er moet iets af- of opgaan in je hoofd. Op school heette dat begrijpend lezen, weet u nog? Dát bedoelden ze daar dus mee. Zo’n komma zegt: haal adem, laat de hoofdzin even hangen, doe je ding en pak dan de oude kadans weer op. Het is óm en dan weer terug om. Er is ook gewoon betekenis in het spel. Laatst las ik deze zin: ‘Het vijfde kind Hendrikus werd geboren in 1860.’ Zonder komma’s. De schrijver vertelde me dat hij ‘niet zo was van de komma’s.’ Da’s best jammer want wat hij nu beweert is dat er in 1860 een ouderpaar geleefd heeft dat al zijn kinderen Hendrikus noemde en dat in dat jaar de vijfde dier species werd geboren. Het waren er twaalf overigens, waaronder zeven meisjes, vijf Hendriki en zeven Hendrikae. Je kunt je natuurlijk afvragen of deze vijfde Hendrikus mans genoeg was om in zijn eentje een bijzin te constitueren maar een uitbreiding was hij wel. Ergo: komma’s. Het enige zinnige argument dat ik kan bedenken tégen het gebruik van komma’s in uitbreidende bijzinnen, en in zijn algemeenheid: daar waar het hoort en je ze hoort, is dat de wereld bezig is naar de kloten te gaan en we wel ergere dingen aan ons hoofd hebben dan het gebruik van enz. Daar hebben we wel een punt natuurlijk. Huig Uitbreidende bijzin column Meerheide 242 • 5521 DW Eersel Telefoon 0497 - 360515 info@jvu.nl www.jvu.nl J. van Uijthoven & Zn. bv AANNEMERSBEDRIJF HOOGE MIERDE - Vorig weekend, 7 en 8 november, hebben wij, Vogelvereniging Zang en Kleur, weer een vogelshow gehouden in De Schakel te Hooge Mierde. Op woensdagmorgen werd begonnen met de opbouw van de stellingen, waarin op die avond de vogels werden geplaatst. Er werden 439 vogels binnengebracht door 39 vogel- kwekers. Op donderdag waren er 8 keurmeesters aanwezig om alle vogels een voor een te keuren. Dit keuren wil zeggen: voldoen de vogels aan de regels zoals wordt verwacht en zoals ze eruit moeten zien. Is de kleur goed, is de vorm goed en is de conditie goed. Allemaal kenmerken zoals wordt verwacht te moeten zijn om een goede showvogel te zijn. En wie wordt de kampioen van de wedstrijd of zoals wij zeggen, wie is de beste van de show. En dan moet je niet denken, een kanarie is toch altijd geel, of een zebravink is toch altijd grijs en een parkiet altijd groen. Nee, het strekt te ver om uit te leggen hoeveel verschillende kleurslagen er zijn in de verschillende soorten vogels. Zelfs mussen worden op de show tentoongesteld, en ook daar zijn er diverse kleursoorten in. Uiteindelijk waren er 3 vogels die 94 punten (op een totaal van 100) hadden behaald. Dus volgde er een loting, want uiteindelijk kan er maar één de winnaar zijn. Een eigen gekweekte Europese spreeuw werd de allerbeste vogel op de show. De vogel van P. Rombouts werd beloond met de hoofdprijs van het Open Brabants Kampioenschap een vleespakket t.w.v. € 80,00. Het bondskruis, beschikbaar gesteld door de Nederlandse Bond Van Vogelliefhebbers, en bestemd voor een lid van de organiserende vereniging, Vogelvereniging Zang en Kleur, werd behaald door P. Vosters met een baardmannetje. Uiteindelijk hebben we, met medewerking van alle inzenders van vogels, alle leden van de vereniging, de beheerders van De Schakel en alle aanwezigen een machtig mooi weekend kunnen beleven. Op naar het tweede weekend van november 2027. Ons vaste weekend voor de vogelshow. Vogelvereniging Zang en Kleur Reusel-De Mierden kijkt terug op een zeer geslaagde vogelshow BLADEL – Van een eenvoudig vel papier een bloem, hond of zelfs een olifant maken? Tijdens een creatieve workshop in de bibliotheek ontdekken kinderen de bijzondere wereld van Origami. Voordat het vouwen begint, maken de kinderen kort kennis met Japan, het land waar Origami zijn oorsprong vindt. Ze ontdekken meer over de geschiedenis en betekenis van deze eeuwenoude papierkunst. Daarna gaan de kinderen zelf aan de slag. Stap voor stap leren ze verschillende vouwtechnieken waarmee een plat vel papier verandert in een driedimensionaal kunstwerk. Met wat geduld en creativiteit ontstaan de leukste figuren. Na afloop krijgen alle deelnemers een speciaal Origami-boekje mee naar huis, vol ideeën en tips om verder te oefenen. Wie weet schuilt er wel een echte Origami- meester in jou! De workshop is geschikt voor kinderen van 5 tot en met 9 jaar en vindt plaats op dinsdag 24 november van 15.30 tot 17.00 uur in Bibliotheek Bladel. Wil je erbij zijn? Meld je dan vooraf aan via de activiteitenagenda op onderstaande website-adres of aan de balie in de Bibliotheek. Wacht niet te lang: bij deze activiteit is het aantal plaatsen beperkt. www.bibliotheekdekempen.nl Ontdek de kunst van het vouwen tijdens workshop Origami
RkJQdWJsaXNoZXIy MjY4NjA=